Als je glutenvrij kookt, controleer je waarschijnlijk zonder erbij na te denken je meel, brood en pasta. Maar een lepel bouillonpoeder in de soep of een snufje kruidenmix in de saus kan weer gluten toevoegen aan een maaltijd die je zorgvuldig helemaal zelf hebt bereid. Dit is waarom dat gebeurt en hoe je het kunt herkennen.
Waarom er gluten in kruidenmixen zitten
Bouillon- en kruidenmixen bestaan voornamelijk uit zout, gedroogde groenten en specerijen – die van nature geen gluten bevatten. Gluten kunnen erin terechtkomen via de hulpstoffen die worden toegevoegd om het product goedkoper te maken, te binden, makkelijker te doseren of een hartigere smaak te geven:
- Tarwemeel of tarwezetmeel – gebruikt als vulmiddel of verdikkingsmiddel, vooral in jus- en sausgranulaat.
- Gehydrolyseerd tarwe-eiwit – geeft een hartige, ‘vlezige’ smaak.
- Gerstmoutextract – geeft kleur en een geroosterde smaak.
- Kruisbesmetting – een product zonder glutenbevattende ingrediënten kan toch sporen bevatten als het op dezelfde productielijnen wordt gemaakt als producten op basis van tarwe.
Wat EU-etiketten moeten vermelden
In de Europese Unie behoren glutenbevattende granen – tarwe (waaronder spelt en khorasantarwe), rogge, gerst en haver – tot de 14 allergenen die opvallend moeten worden vermeld in de ingrediëntenlijst, meestal vetgedrukt. Daardoor is de ingrediëntenlijst je betrouwbaarste hulpmiddel.
Een paar dingen zijn goed om te weten:
- ‘Glutenvrij’ mag alleen worden vermeld als het voedingsmiddel niet meer dan 20 mg gluten per kg bevat. Dit is het niveau waarop mensen met coeliakie doorgaans kunnen vertrouwen.
- Sommige ingrediënten gemaakt van tarwe of gerst zijn vrijgesteld van allergenenetikettering, omdat de gluten tijdens de verwerking worden verwijderd – bijvoorbeeld glucosestroop en maltodextrinen op basis van tarwe. Je kunt ze aantreffen in glutenvrije producten; dat is geen probleem.
- ‘Kan gluten bevatten’-waarschuwingen zijn vrijwillig. Als zo’n waarschuwing ontbreekt, is dat geen garantie dat een product glutenvrij is – alleen de vermelding ‘glutenvrij’ biedt die zekerheid.
- Gistextract wordt gemaakt van gist, niet van een glutenbevattend graan. Sommige gistextracten worden echter gemaakt van biergist. Staat er bij een product met gistextract niet op het etiket dat het glutenvrij is, neem dan contact op met de fabrikant.
Vijf controles voordat je iets koopt
- Zoek op de verpakking naar ‘glutenvrij’ – dit is de enige claim waaraan een wettelijke grenswaarde is verbonden.
- Controleer de ingrediënten op vetgedrukte woorden – tarwe, gerst, rogge, haver, spelt.
- Let op de gebruikelijke boosdoeners – meel, zetmeel (zonder vermelding van de bron), mout, gehydrolyseerd tarwe-eiwit.
- Controleer waar het product wordt gemaakt – in een speciale glutenvrije productiefaciliteit is het risico op kruisbesmetting veel kleiner.
- Controleer je vertrouwde producten opnieuw – recepten veranderen. Het etiket op de verpakking die je in handen hebt, is altijd leidend.
Waarom dit belangrijk is
Bij mensen met coeliakie kunnen zelfs kleine hoeveelheden gluten een immuunreactie veroorzaken die het slijmvlies van de dunne darm beschadigt. Daarom is consequent glutenvrij eten belangrijker dan af en toe een maaltijd die ‘grotendeels glutenvrij’ is. Wil je meer lezen over gluten en de darmbarrière? Bekijk dan ons artikel over gluten, je darmbarrière en waarom we glutenvrij zijn.
Hoe we onze Cupster Chef-Pack-bouillonmixen maken
Onze Cupster Chef-Pack-mixen zijn glutenvrij en worden gemaakt in een glutenvrije productiefaciliteit. Ze zijn samengesteld op basis van Himalayazout, echte gedroogde groenten, kruiden en specerijen – veganistisch, zonder toegevoegd MSG en zonder vlees. De Premium-mix wordt ook zonder toegevoegd zetmeel gemaakt.
Nog een tip: bouillonmixen zijn van nature zout. Eén eetlepel (10–15 g) is genoeg om een hele liter soep op smaak te brengen. Proef dus eerst voordat je extra zout toevoegt.
Ontdek het Chef-Pack-assortiment – Premium, Basic en Farm Style.
Dit artikel is uitsluitend bedoeld ter algemene informatie en is geen medisch of voedingsadvies. Heb je coeliakie of een andere medische aandoening, volg dan het advies van je arts of diëtist.
Bronnen
- Verordening (EU) nr. 1169/2011 betreffende de verstrekking van voedselinformatie aan consumenten – artikel 21 en bijlage II (stoffen die allergieën of intoleranties veroorzaken).
- Uitvoeringsverordening (EU) nr. 828/2014 van de Commissie betreffende de voorschriften voor de verstrekking van informatie aan consumenten over de afwezigheid of verminderde aanwezigheid van gluten in levensmiddelen.
- Codex Alimentarius. Norm voor voedingsmiddelen voor speciaal dieetgebruik voor personen met glutenintolerantie (CXS 118-1979, herzien in 2008).
- Lebwohl B, Sanders DS, Green PHR. Coeliakie. Lancet. 2018;391(10115):70–81.
